GPU pastaaa

Door mr32 op zondag 25 januari 2015 16:43 - Reacties (17)
Categorie: Technologie, Views: 4.496

Een aantal jaren geleden heb ik zelf een computertje in elkaar geknutseld. In de jaren die daarop volgden zijn er zo nu en dan wat onderdelen vervangen en bijgekomen. Vooral het regelmatig upgraden met tweede hands onderdelen hier uit de V&A vind ik leuk om te doen.

Laatst kwam ik op het idee om m’n computer wat stiller te maken: Er zijn wat fans vervangen, teruggeklokt en opnieuw vastgezet met rubbertjes om trillingen te dempen. Dat heeft uitstekend haar vruchten afgeworpen. Er is alleen nog één component wat een berg herrie maakt: de grafische kaart.

Het betreft hier een AMD Sapphire Radeon HD 6870. De fan die erop geplaatst is, is op lage toerentallen redelijk stil te noemen, maar op hoge toerentallen (zeg 50% > ) is hij duidelijk hoorbaar.

http://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/20150125_150406_zpsfe376c6b.jpg

Omdat ik op dit moment er nog niet heel veel voor voel om er een aftermarket koeler op te plaatsen, was ik eigenlijk benieuwd hoe veel verschil nieuwe koelpasta zou maken. Hierbij dus een kort onderzoekje.


Goed, een onderzoekje. Wat hebben we daarvoor nodig? Ten eerste meetresultaten van de situatie voor de verandering. Hiervoor heb ik Furmark gekozen om de kaart in gang te brengen. Deze werkt lekker snel, en is vrij consistent in het geven van scores. Ik heb eenmaal de 1080 benchmark gedraaid, en eenmaal een custom benchmark (1080p, fullscreen, 8x MSAA antialiasing). De resultaten zijn hieronder te bekijken:

http://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/FurMark-beforeThermalCompound_zps835d0e7b.pnghttp://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/FurMark-beforeThermalCompound2_zpse009897b.png

Een kleine opmerking: de complete fancontrol heb ik laten regelen door Speedfan. Dit programmaatje zorgt al jaren voor een lekker stille en optimale koeling in mijn computer. De automatische fancontroller van de kaart zelf vond ik luidruchtig en verre van optimaal.
Goed, nu we wat resultaten hebben kunnen we wat spullen bij elkaar gaan zoeken. Dit is het geen wat ik gebruikt heb:

- NT-H1 koelpasta van Noctua, ik had daar nog twee tubes van liggen.
- Een schroevendraaier
- Een krant of een antistatisch matje
- Wat alcohol (70% >), of wasbenzine werkt ook prima
- Een doekje of keukenpapiertje
- Eventueel iets van perslucht of een compressor met vochtvanger

Allereerst halen we de koeler eraf. Trek daarna niet meteen het koelblok ervan af, ik heb al eens een keer daarmee een processor uit haar socket getrokken (AMD), en dat vond één pinnetje niet zo leuk. (De koelpasta was toen keihard uitgedroogd).
Draai de koeling een beetje, en op een gegeven moment kun je hem er met relatief weinig kracht afhalen.

Nu de koeling eraf is, is het tijd om het één en het ander schoon te maken. Blijkbaar was een eerdere koeler ontstof beurt niet heel zorgvuldig gebeurd:

http://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/20150125_151419_zpsac648a7c.jpg
http://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/20150125_151453_zps5ed1e5d8.jpg

Doe dit met perslucht (droog) of een compressor met vochtafvanger. We zitten immers niet op vocht te wachten op dit dure stukje hardware.

De koelpasta kun je met een alcoholisch vochtig doekje schoonmaken, totdat alles weer mooi glimt en schoon is.

http://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/20150125_153651_zps45a75dce.jpg

Oeeh, shiny processortje! Daar worden tweakers blij van.

Vervolgens brengen we nieuwe pasta toe. Ik ben altijd een pastastrijker geweest, maar de laatste jaren ben ik gaan druppelen. Scheelt toch een berg moeite en het werkt net zo goed. Let er op dat je er niet te veel op smeert, dat kan wel eens averechts werken.

http://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/20150125_153855_zpsf7f0caf4.jpg

Als alles weer klaar is, steken we de fan weer in de socket (vergeet dit niet, anders krijg je wat afwijkende resultaten 8)7 ) en leggen we voorzichtig de pcb weer op de koeler. Vergeet de schroeven niet voorzichtig vast te draaien, probeer de druk zo gelijkmatig mogelijk te verdelen.

Goed, alles weer up and running, ik ben benieuwd hoe veel het gaat schelen.
Dus, we runnen alle testen weer opnieuw, en we kijken wat het verschil is:

http://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/FurMark-afterThermalCompound2_zps43a303af.png
http://i1243.photobucket.com/albums/gg558/marijn32/GPU%20modding/FurMark-afterThermalCompound3_zps00917830.png

2 graden celcius onder idle, en heavy load met een ambient temperatuur van 18.7 graden lijkt erg weinig. Maar bedenk je eens dat het enige wat je veranderd hebt is thermisch geleidende laag tussen je koeling en de oppervlakte van je GPU. Dan lijkt het opeens best veel niet? (en ja, we hebben ook wat stof weggeblazen).

Is dit nu iets wat iedereen zou moeten doen? Nee, het is leuk om een keer te proberen en te zien wat het scheelt, maar veel haalt het niet uit.

Disclaimer: Natuurlijk, dit onderzoek slaat wetenschappelijk gezien helemaal nergens op. Het haalt er voor dergelijke kleine zaken de lol er uit als we dat wel zouden doen

Volgende: Bijzonder project: UT4 10-'14 Bijzonder project: UT4

Reacties


Door Tweakers user Jeroenneman, zondag 25 januari 2015 17:04

Dan lijkt het opeens best veel niet?


Not really.

Je moet hiervoor je hele koeler eraf halen, hopen dat je niks sloopt, koelpasta aanschaffen en dan alles weer goed monteren.

Je winst: 2 graden op een toch al prima temp, en zelfs lagere resultaten (1fps)..


Het kan in sommige gevallen nuttig zijn om koelpasta te vervangen, dit was er duidelijk niet een van.

Door Tweakers user RobinHood, zondag 25 januari 2015 18:28

Er zijn een paar types van bepaalde videokaarten die bekend staan om teveel of slechte koelpaste, de MSI HD6950 TwinFrozr bijv.

De koeler van Sapph was toen een behoorlijk leuk ding, wil je iets beters hebben dan dat, zou ik toch echt iets zoals de Gelid Icy erop schroeven, dat ding koelt als een tierelier, en is direct je VRAM ook gekoeld.

Door Tweakers user KiPKaKDutcH, zondag 25 januari 2015 19:31

Sommige koelpasta's hebben toch een inwerktijd van zoveel uur? Arctic Silver 5 heeft een inwerktijd nodig van ~200 uur voor het optimaal werkt, volgens de site althans. Ik weet niet of jouw koelpasta dat ook nodig heeft. Zou over een week nog eens proberen :)

Door Tweakers user mr32, zondag 25 januari 2015 20:27

Jeroenneman schreef op zondag 25 januari 2015 @ 17:04:
Het kan in sommige gevallen nuttig zijn om koelpasta te vervangen, dit was er duidelijk niet een van.
True, ik had dit ergens op Internet ook kunnen vinden, het leek me echter leuker om er zelf achter te komen :)
VasZaitsev schreef op zondag 25 januari 2015 @ 18:28:
De koeler van Sapph was toen een behoorlijk leuk ding, wil je iets beters hebben dan dat, zou ik toch echt iets zoals de Gelid Icy erop schroeven, dat ding koelt als een tierelier, en is direct je VRAM ook gekoeld.
Ik zou op zich ook wel willen weten hoe warm die VRAM chips worden, gaan we een keer met de warmte meter op.
KiPKaKDutcH schreef op zondag 25 januari 2015 @ 19:31:
Sommige koelpasta's hebben toch een inwerktijd van zoveel uur? Arctic Silver 5 heeft een inwerktijd nodig van ~200 uur voor het optimaal werkt, volgens de site althans. Ik weet niet of jouw koelpasta dat ook nodig heeft. Zou over een week nog eens proberen :)
Goeie tip! Ga ik zeker naar kijken.

Door Tweakers user earvaag, zondag 25 januari 2015 22:09

Heb je ook gekeken naar het rpm van de fan?
Er kan ook nogal wat verschil zitten namelijk in fan snelheid, wat je niet zo even terug kan zien in de temperatuur. Wil je het terugzien in de temperatuur, dan zou je het kunnen testen door de snelheid van de fan op een vast toerental te zetten met msi afterburner oid. Hoewel dat nu enigzins te laat is :P

[Reactie gewijzigd op zondag 25 januari 2015 22:10]


Door Tweakers user Lemming, maandag 26 januari 2015 01:40

We zitten immers niet op vocht te wachten op dit dure stukje hardware.
:+

Door Tweakers user mr32, maandag 26 januari 2015 07:27

earvaag schreef op zondag 25 januari 2015 @ 22:09:
Heb je ook gekeken naar het rpm van de fan?
Er kan ook nogal wat verschil zitten namelijk in fan snelheid, wat je niet zo even terug kan zien in de temperatuur. Wil je het terugzien in de temperatuur, dan zou je het kunnen testen door de snelheid van de fan op een vast toerental te zetten met msi afterburner oid. Hoewel dat nu enigzins te laat is :P
Niet aan gedacht :P
}:O

Door Tweakers user Remz, maandag 26 januari 2015 11:55

Dit is mijn ervaring met het vervangen van GPU pasta: productreview: MSI R7950 Twin Frozr 3GD5 V2/OC review door Remz

Zeker met MSI kaarten zou ik het aanraden..

Door Tweakers user Joindry, maandag 26 januari 2015 12:35

Ik heb dit een jaartje geleden ook gedaan met mijn 5850. Een generatie oudere GPU die het hard te verduren heeft gekregen. Het betreft stock koeler en deze stond nooit gekend als de stilste. Maar met de tijd werd hij warmer en begon hij vroeger herrie te maken. Ongeveer tweejaarlijks blaas ik alles proper met perslucht. Maar toch was er duidelijke degradatie merkbaar.
De koeler eraf dan maar. Ik dacht werkt het niet, dan maar een nieuwe GPU. Huidige toestand was niet meer houdbaar. Als eerste viel op dat tussen sommige koelvinnen toch nog stof aanwezig was, je kon daar gewoon niet bij met een flesje perslucht. De koelpasta was geen pasta meer en brokkelde af van de GPU aan de randjes. Nieuwe pasta erop. Als laatste heb ik de dremel gezet op mijn behuizing. Aan de uitgang achteraan en aan de zijkant heb het rooster weggeslijpt waardoor de warme lucht makkelijker de behuizing kan verlaten.

Alles terug in elkaar (en blijkbaar was ik niet de enige die de fan vergeten aansluiten was)

Idle draaide hij terug op zijn laagste stand 20% ipv 25%, wat al een merkbaar verschil is hoorbaar, kwa temp niet veel verschil (omdat de fan op andere snelheid draait natuurlijk...)
Onder load, een wereld van verschil. Waar de GPU onder zware belasting richting 85° ging en makkelijk 45% fanspeed deed (wat ik al ervaar als luidruchtig) bleef bij nu mooi rond de 76°, met minder luide fan (27-35%)! de Threshold voor de fan irritant luid te doen blazen is 79° heb ik gemerkt.
Als laatste is het geluid dat hij maakt een stuk minder (moeilijk te omschrijven) fluitend/blazend. De pitch ligt lager nu. Dat is volgens mij compleet te wijten aan het verwijderen van roosters in de kaart.

Ik had duidelijk een gevalletje "zeker en vast waard" om open te gooien.

Achteraf gezien jammer dat ik er geen blog van gemaakt heb.

Door Tweakers user Chaosstorm, maandag 26 januari 2015 12:44

Laatst bij mijn laptop gedaan, scheelde zo'n 10 tot 15 graden bij full load. Dus ja het verschilt nogal, maar ga er maar vanuit dat fabriekskoelpasta na twee jaar echt wel aan vervanging toe is.

Door Tweakers user mr32, maandag 26 januari 2015 13:41

Remz schreef op maandag 26 januari 2015 @ 11:55:
Dit is mijn ervaring met het vervangen van GPU pasta: productreview: MSI R7950 Twin Frozr 3GD5 V2/OC review door Remz

Zeker met MSI kaarten zou ik het aanraden..
Dat is inderdaad een gevalletje: "Hard nodig!". Onvoorstelbaar dat fabrikanten dit soort spul durven te verkopen...
Joindry schreef op maandag 26 januari 2015 @ 12:35:
Achteraf gezien jammer dat ik er geen blog van gemaakt heb.
Interessant verhaal, ik vraag me bij 'blower' koelers altijd af hoe ze het voor elkaar krijgen om zoveel lucht door zo'n kleine outtake te persen.
Chaosstorm schreef op maandag 26 januari 2015 @ 12:44:
Laatst bij mijn laptop gedaan, scheelde zo'n 10 tot 15 graden bij full load. Dus ja het verschilt nogal, maar ga er maar vanuit dat fabriekskoelpasta na twee jaar echt wel aan vervanging toe is.
Bij laptops is dat inderdaad nog belangrijker dan bij desktophardware. Ik heb zelf ook gemerkt dat het vervangen van koelpasta op zo'n processor/gpu het verschil kan maken tussen 95C en 50C idle.

Door Tweakers user Jean Paul, maandag 26 januari 2015 14:46

Grappig, afgelopen week toevallig hetzelfde gedaan met m'n Asus GTX 570 :)

Er zat bizar weinig (en ondertussen uitgedroogde) koelpasta op de chip. Daarnaast heeft het verwijderen van alle stof (dikke laag, liet volgens mij geen lucht meer door :Y)) ertoe geleid dat de temperaturen én lager zijn (tot ~8°C idle), en de fans een stuk stiller zijn (hoeven nu minder hard te blazen).

Assassin's Creed: Black Flag draait nu ineens soepel op hogere instellingen, waar het voor de schoonmaakbeurt regelmatiger schokte op lagere instellingen.

Is het aan te bevelen? Ja, mits je weet wat je doet. Ik heb met een oude ATi (lange tijd terug) nog veel betere resultaten behaald, tot ~20°C koeler idle. Koelpasta wordt naar mijn idee niet altijd even goed toegepast in de fabriek :/

P.s.: dankzij de actie de GPU overclockt van 742MHz naar 810MHz @ 1032mV en het geheugen van 3800MHz naar 3900MHz. Temperatuur nu max 73°C in Black Flag, fans max 30% (1500RPM). Ongetwijfeld veel meer uit te halen, maar voor nu voldoende, stabiel, koel en stil :)

[Reactie gewijzigd op maandag 26 januari 2015 14:51]


Door Tweakers user mission, maandag 26 januari 2015 15:34

koeler allicht, maar niet stiller.

idee is leuk maar heeft helemaal niks met stiller te maken.

(naja indirect wel maar die fan gaat om 2 graden niet stiller lopen)

Door Tweakers user Luuk Fiets, maandag 26 januari 2015 17:20

Opzich een leuk onderzoekje, maar zoals je zelf al vermeldt is het niet een erg goed onderzoek. Je geeft namelijk niet aan of je de meting direct na het opstarten hebt gedaan. Als de pc al een tijdje draait (of je hebt bijvoorbeeld net een game gespeeld), dan zal je hele andere resultaten krijgen dan wanneer je het direct na het opstarten doet. Daar zou denk ik die twee graden al wel in kunnen liggen.

Door Tweakers user Chaosstorm, maandag 26 januari 2015 20:42

Luuk Fiets schreef op maandag 26 januari 2015 @ 17:20:
Opzich een leuk onderzoekje, maar zoals je zelf al vermeldt is het niet een erg goed onderzoek. Je geeft namelijk niet aan of je de meting direct na het opstarten hebt gedaan. Als de pc al een tijdje draait (of je hebt bijvoorbeeld net een game gespeeld), dan zal je hele andere resultaten krijgen dan wanneer je het direct na het opstarten doet. Daar zou denk ik die twee graden al wel in kunnen liggen.
Hij heeft duidelijk aangegeven dat hij het heeft getest in furmark. (na het opstarten meten of iets daarna meten maakt geen drol uit, de windows gui zou zelfs nog door een telefoon gerenderd kunnen worden :P)

Dus ja hoogstwaarschijnlijk heeft hij dus toen de gpu idle was gekeken wat de temperatuur was. Het is niet zo dat het koelblok een half uur moet afkoelen ofzo (het is geen auto).

Door Tweakers user mr32, maandag 26 januari 2015 22:01

Chaosstorm schreef op maandag 26 januari 2015 @ 20:42:
[...]


Hij heeft duidelijk aangegeven dat hij het heeft getest in furmark. (na het opstarten meten of iets daarna meten maakt geen drol uit, de windows gui zou zelfs nog door een telefoon gerenderd kunnen worden :P)

Dus ja hoogstwaarschijnlijk heeft hij dus toen de gpu idle was gekeken wat de temperatuur was. Het is niet zo dat het koelblok een half uur moet afkoelen ofzo (het is geen auto).
De computer heeft uiteraard een tijdje warm gedraaid alvorens de idle en load temperaturen te meten. Uit ervaring weet ik ongeveer wanneer hij een stabiele temperatuur heeft bereikt vanaf een koude start. Voor load temps zal het resultaat weinig uitmaken of je koud of warm begint, idle wel. Hij heeft ongeveer 5 minuten nodig om op die 43 graden te komen.

Door Tweakers user Joindry, dinsdag 27 januari 2015 22:30

mr32 schreef op maandag 26 januari 2015 @ 13:41:
Interessant verhaal, ik vraag me bij 'blower' koelers altijd af hoe ze het voor elkaar krijgen om zoveel lucht door zo'n kleine outtake te persen.
Je moet weten dat slechts 70-75% van de warmte achteraan de kast uitgaat. Die kleine roosterstjes aan de zijkant, die je hier kan zien links op de foto:
http://hothardware.com/articleimages/Item1389/small_radeon-hd-5850-3.jpg
Deze geven ook nog een redelijk warmte uitstoot. Wat waarheen gaat kan je op het omhulsel zien door middel van een gewoon tussenschot dat de lucht geleidt naar uitgang A of B

Dit kan je hier zien.
http://s243.photobucket.com/user/rico2001/media/Items/HD%205850/IMG_2069.jpg.html


Het is vooral door dat roostertje uit te frezen op de eerste foto daar waar de ruimte voor warmte uitlaat meer dan verdubbeld is. Aan de achterkant is door het verwijderen van die meche de uitlaat iets van 15% vergroot. Als je een dergelijk model hebt, én je garantie is verlopen kan ik het enkel maar aanraden.

[Reactie gewijzigd op dinsdag 27 januari 2015 22:30]


Reageren is niet meer mogelijk